Κιρσοί στην εγκυμοσύνη

Τι είναι οι κιρσοί στην εγκυμοσύνη;

Οι κιρσοί στην εγκυμοσύνη αποτελούν μία από τις συχνότερες εκδηλώσεις της φλεβικής νόσου κατά τη διάρκεια της κύησης. Πρόκειται για διογκωμένες και ελικοειδείς φλέβες, οι οποίες εμφανίζονται όταν το αίμα δυσκολεύεται να επιστρέψει φυσιολογικά προς την καρδιά και συσσωρεύεται στα κάτω άκρα.

Οι κιρσοί αναπτύσσονται κυρίως στα πόδια και τους αστραγάλους. Σε μικρότερο ποσοστό μπορεί να εμφανιστούν και στην περιοχή των έξω γεννητικών οργάνων. Συχνά συνυπάρχουν με ευρυαγγείες και μπορεί να προκαλέσουν τόσο αισθητική ενόχληση όσο και δυσάρεστα συμπτώματα.

Παρότι η εγκυμοσύνη ευνοεί την εμφάνισή τους, δεν αποτελεί από μόνη της την αιτία της φλεβικής νόσου. Συνήθως συνυπάρχουν και άλλοι προδιαθεσικοί παράγοντες, όπως η κληρονομικότητα και η προϋπάρχουσα αδυναμία του φλεβικού συστήματος.

Πόσο συχνοί είναι οι κιρσοί στην εγκυμοσύνη;

Οι κιρσοί αποτελούν ένα αρκετά συχνό πρόβλημα στις εγκύους. Υπολογίζεται ότι φλεβικά προβλήματα, όπως οι κιρσοί και οι ευρυαγγείες, εμφανίζονται σε περίπου 2 στις 10 γυναίκες κατά την πρώτη εγκυμοσύνη.

Η πιθανότητα εμφάνισής τους αυξάνεται σε κάθε επόμενη κύηση, ιδιαίτερα όταν οι κιρσοί επιμένουν μετά τον προηγούμενο τοκετό. Παρόλα αυτά, δεν εμφανίζουν όλες οι έγκυες φλεβική νόσο. Η γενετική προδιάθεση αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου.

Τι συμβαίνει στο φλεβικό σύστημα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης;

Κατά την εγκυμοσύνη, το φλεβικό σύστημα προσαρμόζεται στις αυξημένες ανάγκες της μητέρας και του εμβρύου. Οι αλλαγές αυτές είναι φυσιολογικές, αλλά μπορούν να ευνοήσουν την εμφάνιση ή την επιδείνωση των κιρσών.

Από το πρώτο τρίμηνο αυξάνονται σημαντικά τα επίπεδα των οιστρογόνων και της προγεστερόνης. Οι ορμόνες αυτές προκαλούν χαλάρωση και διαστολή των αγγείων, ώστε να μπορούν να μεταφέρουν μεγαλύτερο όγκο αίματος.

Παράλληλα, αυξάνεται και η ποσότητα του αίματος που κυκλοφορεί στον οργανισμό. Το επιπλέον αίμα επιβαρύνει το φλεβικό σύστημα και μπορεί να οδηγήσει σε διόγκωση φλεβών που είναι ήδη ευάλωτες.

Καθώς η μήτρα μεγαλώνει, ιδιαίτερα κατά το τρίτο τρίμηνο, ασκεί πίεση στις μεγάλες φλέβες της λεκάνης και της κοιλιάς. Έτσι δυσκολεύεται η επιστροφή του αίματος από τα πόδια προς την καρδιά, γεγονός που ευνοεί την εμφάνιση των κιρσών.

Γιατί εμφανίζονται οι κιρσοί στην εγκυμοσύνη;

Οι ορμονικές μεταβολές και η αυξημένη πίεση που ασκεί η μήτρα αποτελούν τους βασικούς μηχανισμούς εμφάνισης των κιρσών. Ωστόσο, δεν είναι οι μοναδικοί παράγοντες που επηρεάζουν τη φλεβική κυκλοφορία.

Η κληρονομικότητα παίζει καθοριστικό ρόλο. Γυναίκες με οικογενειακό ιστορικό κιρσών έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανίσουν φλεβική νόσο κατά την εγκυμοσύνη.

Ο κίνδυνος αυξάνεται επίσης μετά τη δεύτερη εγκυμοσύνη. Εάν οι κιρσοί δεν αντιμετωπιστούν μετά τον τοκετό, κάθε επόμενη κύηση μπορεί να συνοδεύεται από περισσότερους ή μεγαλύτερους κιρσούς.

Παχυσαρκία, απότομη αύξηση του σωματικού βάρους, πολύωρη ορθοστασία και καθιστική εργασία μπορούν επίσης να επιβαρύνουν τη φλεβική κυκλοφορία και να εντείνουν το πρόβλημα.

Ποια συμπτώματα προκαλούν;

Οι κιρσοί μπορεί να μην προκαλούν συμπτώματα σε όλες τις γυναίκες. Όταν υπάρχουν ενοχλήσεις, συνήθως επιδεινώνονται μετά από πολύωρη ορθοστασία ή καθιστική θέση.

Τα συχνότερα συμπτώματα είναι:

• το αίσθημα βάρους
• η κόπωση στα πόδια
• ο πόνος
• ο κνησμός
• το οίδημα.

Αρκετές γυναίκες εμφανίζουν επίσης κράμπες, αίσθημα νυγμών ή ευαισθησία στην περιοχή των κιρσών.

Όταν οι κιρσοί αναπτύσσονται στην περιοχή του αιδοίου, οι ενοχλήσεις μπορεί να είναι πιο έντονες και να δυσκολεύουν την παραμονή σε καθιστή θέση για αρκετή ώρα.

Εάν εμφανιστούν έντονος πόνος, απότομο πρήξιμο, ερυθρότητα ή αυξημένη θερμότητα στο πόδι, είναι σημαντικό να γίνει άμεσα ιατρική αξιολόγηση. Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να σχετίζονται με σοβαρότερες επιπλοκές.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση ξεκινά με τη λήψη αναλυτικού ιστορικού και την κλινική εξέταση από τον αγγειοχειρουργό. Ο ιατρός αξιολογεί τα συμπτώματα, την έκταση των κιρσών και τυχόν οικογενειακό ιστορικό φλεβικής νόσου.

Όταν απαιτείται λεπτομερέστερος έλεγχος, πραγματοποιείται υπερηχογράφημα Triplex (Doppler) φλεβών. Η εξέταση επιτρέπει την αξιολόγηση της φλεβικής κυκλοφορίας και βοηθά στον αποκλεισμό άλλων παθήσεων με παρόμοια συμπτώματα.

Η έγκαιρη διάγνωση συμβάλλει στη σωστή παρακολούθηση της εγκύου και στον προγραμματισμό της κατάλληλης αντιμετώπισης.

Πώς αντιμετωπίζονται οι κιρσοί στην εγκυμοσύνη;

Συντηρητική αντιμετώπιση

Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, η αντιμετώπιση είναι κυρίως συντηρητική και αποσκοπεί στην ανακούφιση των συμπτωμάτων και στην αποφυγή επιδείνωσης της φλεβικής νόσου.

Οι κάλτσες διαβαθμισμένης συμπίεσης αποτελούν βασικό μέσο αντιμετώπισης. Βελτιώνουν τη φλεβική επιστροφή και συμβάλλουν στη μείωση του οιδήματος και του αισθήματος βάρους.

Παράλληλα, συνιστάται η αποφυγή πολύωρης ορθοστασίας ή καθιστικής θέσης. Η καθημερινή βάδιση, η ήπια άσκηση, η ανύψωση των ποδιών κατά την ξεκούραση και ο ύπνος στην αριστερή πλευρά μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά.

Είναι επίσης σημαντικό να διατηρείται φυσιολογική αύξηση του σωματικού βάρους και να ακολουθείται μια ισορροπημένη διατροφή με επαρκή πρόσληψη φυτικών ινών και υγρών.

Επεμβατική αντιμετώπιση

Η οριστική θεραπεία των κιρσών δεν πραγματοποιείται συνήθως κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, καθώς οι ορμονικές και αιμοδυναμικές αλλαγές της κύησης επηρεάζουν προσωρινά το φλεβικό σύστημα. Στις περισσότερες γυναίκες παρατηρείται σημαντική βελτίωση μετά τον τοκετό, γι’ αυτό και η επανεκτίμηση γίνεται περίπου τρεις μήνες αργότερα.

Εάν οι κιρσοί επιμένουν, ο αγγειοχειρουργός θα προτείνει την καταλληλότερη θεραπεία, ανάλογα με την έκταση του προβλήματος και τις ανάγκες της κάθε γυναίκας. Οι διαθέσιμες επιλογές περιλαμβάνουν την επέμβαση κιρσών με laser (laser σαφηνεκτομή), τη χειρουργική αφαίρεση κιρσών (σαφηνεκτομή) και την υπερηχογραφικά καθοδηγούμενη σκληροθεραπεία κιρσών. Στόχος είναι η αποτελεσματική αντιμετώπιση του προβλήματος με ασφάλεια, όταν πλέον ο οργανισμός έχει επανέλθει μετά την εγκυμοσύνη.

Ο Αγγειολόγος – Αγγειοχειρουργός Δρ. Θεοφάνης Κωνσταντόπουλος βρίσκεται δίπλα σε κάθε γυναίκα που εμφανίζει κιρσούς κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Με σύγχρονη επιστημονική προσέγγιση, μπορεί να σας καθοδηγήσει στην κατάλληλη αντιμετώπιση και παρακολούθηση. Επικοινωνήστε μαζί μας για περισσότερες πληροφορίες ή για να προγραμματίσετε το ραντεβού σας.